Giriş ve Amaç: Trigeminal nevralji (TN), yüz bölgesinde şiddetli, ani ve kısa süreli ağrı ataklarıyla karakterize edilen bir nöropatik ağrı sendromudur. TN klinik seyri Multiple Skleroz (MS) ile ilişkili olduğunda farklı özellikler gösterebilir. MS hastalarında TN’nin refrakter olma sıklığı ve tedavi yanıtları konusunda literatürde çelişkili veriler bulunmaktadır. Bu çalışmada, MS ile ilişkili TN’nin klinik özelliklerini incelemek ve TN’nin MS hastalarında daha dirençli olup olmadığını değerlendirmek amaçlanmıştır.Yöntem: Bu retrospektif gözlemsel çalışma, 2019-2025 yılları arasında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Nöroloji Polikliniği’ne başvuran TN ve MS tanılı hastaların klinik ve demografik verilerini değerlendirmiştir. Çalışmaya, 36 MS’li TN hastası ve yaş/cinsiyet açısından eşleştirilmiş 36 MS olmayan TN hastası dahil edilmiştir. Hastaların yaş, cinsiyet, hastalık süresi, MS tipi, Genişletilmiş Engellilik Durum Ölçeği (EDSS) skoru, TN başlangıç yaşı, TN tedavi geçmişi ve manyetik rezonans (MR) görüntüleme bulguları kaydedilmiştir. Refraktör TN, birinci ve ikinci basamak ilaçlara yanıt vermeyen ve girişimsel tedaviler gerektiren hastalar olarak tanımlanmıştır.
Bulgular: MS’li TN hastalarının ortalama yaşı 51,19±10,78 olup MS olmayan TN hastalarına benzerdi (p=0,97). TN’nin klinik özellikleri açısından gruplar arasında belirgin bir farklılık saptanmazken, MR görüntülemelerinde MS hastalarında TN ile uyumlu beyin sapı lezyonlarının daha fazla olduğu tespit edildi (p=0,04). MS’li hastalarda lokal anestezik gangliyon blokajı ve radyofrekans ablasyon oranları daha yüksek bulundu (p=0,01, p=0,02). Barrow Nöroloji Enstitüsü Ağrı Skalası (BNI-PS) skorları MS’li hastalarda anlamlı olarak daha yüksek olup (p=0,001), refraktör TN sıklığı MS grubunda belirgin şekilde fazlaydı (p=0,01). MS hastalarında refraktör TN varlığı ile EDSS skoru arasında pozitif korelasyon saptandı (p=0,002, r=0,482).
Sonuç: Bu çalışma, MS hastalarında TN’nin daha dirençli seyrettiğini ve refraktör TN sıklığının daha yüksek olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, MS hastalarında ağrı şiddetinin daha fazla olması ve girişimsel tedavilere daha fazla ihtiyaç duyulması, MS ile ilişkili TN yönetiminde farklı yaklaşımlar geliştirilmesi gerektiğini göstermektedir. MS ile ilişkili TN’nin tedaviye yanıtı ve uzun dönem sonuçlarını değerlendirmek için daha geniş ölçekli, prospektif çalışmalar gereklidir.
Anahtar Sözcükler: Multiple skleroz, refraktör trigeminal nevralji,