Meta-Endişe Ölçeği Türkçe Formunun Geçerlilik ve Güvenilirliği

Anıl GÜNDÜZ , İbrahim GÜNDOĞMUŞ , Betül ENGİN , Gonca BAĞLAR , Elvan Başak USTA GÜNDÜZ
2022 Eylül - 59 (3)

Öne Çıkan Noktalar

• Metakognitif inançlar ve meta-endişe yaygın anksiyete
bozukluğu (YAB) oluşumunda ve devamlılığında etkindir.
• Meta-Endişe Ölçeği (MEÖ), metakognitif model
çerçevesinde YAB’ı değerlendirmektedir.
• Mevcut çalışma MEÖ Türkçe versiyonunun geçerli ve
güvenilir olduğunu göstermiştir.
• MEÖ’den alınacak 11 puan ve üstü YAB tanısını işaret
etmektedir.
• MEÖ akademik çalışmalarda ve klinik pratikte tedavi
takibinde güvenle kullanılabilir.

Türkçe Özet

Amaç: Meta-Endişe Ölçeği’nin Türkçe versiyonunun geçerlilik
güvenilirliğinin araştırılarak klinik uygulamaya kazandırılması
amaçlanmıştır.
Yöntem: Araştırma örneklemi iki gruptan oluşmaktadır: Olgular Yaygın
Anksiyete Bozukluğu (n=165) olan kişiler, kontrol grubu ise yaş ve cinsiyet
dağılımları benzer sağlıklı gönüllülerden (n=158) oluşmuştur. Ölçeğin
psikometrik özelliklerini değerlendirebilmek için Meta-Endişe Ölçeği,
Üstbiliş Ölçeği-30, Beck Depresyon Envanteri, Beck Anksiyete Envanteri,
Penn State Endişe Ölçeği ve Yaygın Anksiyete Bozukluğu-7 Ölçeği’nden
faydalanılmıştır.
Bulgular: Çalışmada Cronbach alfa katsayısı sıklık bileşeni için 0,92,
inanç bileşeni için 0,93 olarak bulunmuştur. Seçilen maddeden bağımsız
olarak, her bir maddenin çıkarılması durumunda bu iki bileşen için
Cronbach alfa katsayıları 0,9’un üzerinde kalmaktadır. Sıklık bileşeni
toplam varyansın %69,07’sini, inanç bileşeni ise %72,95’ini açıklamaktadır.
Ölçeğin yapı geçerliliği Açımlayıcı ve Doğrulayıcı Faktör Analizi ile test
edilmiş ve ölçeğin tek boyutlu yapısı gösterilmiştir. Sıklık bileşeni için
ROC eğrisi altında kalan alan 0,948, inanç bileşeni için 0,944’tür.
Sonuç: Ölçme aracında yer alan maddeler ölçeğin bütünü ile yüksek
korelasyon göstermektedir. Toplam varyansın yüksek bulunması ölçeğin
geçerliliğine işaret etmektedir. Sonuçlar ölçeğin güvenilirliğinin yüksek
olduğunu ve içerdiği her bir maddenin ölçeğin bütünüyle tutarlı
olduğunu göstermektedir.
Anahtar Sözcükler: Gecerlilik, güvenilirlik, meta-biliş, meta-endişe,
yaygın anksiyete bozukluğu