Ceza Sorumlulukları Açısından Değerlendirilen Olguların Retrospektif İncelenmesi

Şahin GÜRKAN , Kazım Cihan CAN , Hasan KAYA , Rabia NAZİK YÜKSEL , Erol GÖKA
2021 Aralık - 58 (4)
DOI: 10.29399/npa.27548


 

Türkçe Özet


Amaç: Ceza sorumluluğu değerlendirmesi adli psikiyatri uygulamalarının
önemli bir kısmını oluşturmakla birlikte, bu olgulara dair ülkemizdeki
yayınların yeterli sayıda olmadığı gözlenmektedir. Bu çalışmada,
hastanemize yönlendirilen adli olguların sosyodemografik özelliklerinin,
isnat edilen suç özelliklerinin, tanılarının ve ceza sorumluluklarına dair
bilirkişi görüşlerinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: 1 Ocak 2017 – 31 Aralık 2017 tarihleri arasında adli makamlarca
hastanemize ceza sorumluluğu değerlendirilmesi talebiyle gönderilen ve
hakkında sağlık kurul raporu düzenlenen 356 olgunun dosyaları geriye
dönük olarak incelenmiş, olguların sosyodemografik verileri, DSM-IV
tanı ölçütlerine göre konulan psikiyatrik tanıları ve haklarında verilen adli
bilirkişi kararları istatistiksel olarak değerlendirilmiştir.
Bulgular: Olguların %22,2’sinin (n=79) isnat edilen suçla ilişkili ceza
sorumluluklarının olmadığı, %17,7’sinin (n=63) ise ceza sorumluluklarının
azaldığı yönünde görüş bildirilmiştir. Ceza sorumluluğu olmayan veya
azalmış olan olguların %47,8’inin şizofreni veya diğer psikotik bozukluklar,
%30,2’sinin de zekâ geriliği tanıları olduğu gözlenmiştir. Değerlendirilen
suç nitelikli 471 eylemden %53,9’unun “tehdit ve hakaret”, “hırsızlık” veya
“yaralama” suçları olduğu saptanmıştır.
Sonuç: Çalışmamızın bulguları ülkemizde ve yurtdışında yapılan
çalışmaların sonuçlarıyla uyumludur. Suç davranışı ve akıl sağlığı
arasındaki ilişkiyi daha iyi anlamaya ve bu bağlamda ceza ve
rehabilitasyon uygulamalarını iyileştirmeye yardımcı olacak daha çok
tanımlayıcı çalışmaya ihtiyaç vardır.