Acil Serviste Hekimler Fonksiyonel Nörolojik Belirti Bozukluğu ve Somatik Belirti Bozukluğunu Nasıl Yönetiyor? Bir Vinyet Çalışması

Özge KILIÇ , Hale YAPICI ESER , Işıl NECEF , Umut ALTUNÖZ , Özgür ÖZTOP ÇAKMAK , Can AKTAŞ
2021 Aralık - 58 (4)
DOI: 10.29399/npa.27599


 

Türkçe Özet


Amaç: Farklı uzmanlık dallarından hekimlerin acil serviste fonksiyonel
nörolojik (konversiyon) belirti bozukluğu ve bedensel belirti bozukluğunu
yönetimini, pulmoner embolinin yönetimi ile karşılaştırarak incelemeyi
ve hekimlerin mesleki ve kişisel özelliklerinin tanı tercihlerini nasıl
etkilediğini araştırmayı amaçladık.
Yöntem: Vinyet yöntemi ve kesitsel tasarım kullanıldı. Olası fonksiyonel
nörolojik belirti bozukluğu, bedensel belirti bozukluğu ve pulmoner
emboli tanısı ile acil servise başvuran üç olgu, iç hastalıkları, acil tıp
ve psikiyatri hekimlerine sunuldu. Bu olguların tanı ve tedavisine, ve
hekimlerin mesleki ve kişisel özellikleri (çocukluk çağı travması, bağlanma
biçimi) ne yönelik sorular içeren yapılandırılmış anket uygulandı.
Bulgular: Dahiliye ve acil tıp hekimleri, fonksiyonel nörolojik belirti
bozukluğunu “temaruz” olarak görme eğilimindeyken, psikiyatristler
pulmoner emboli vakasını psikiyatrik bir durum olarak görme
eğilimindeydiler. Acil tıp hekimleri, fonksiyonel nörolojik belirti
bozukluğunu kendileri yönetmeyi tercih ederken, diğer doktorlar
psikiyatri konsültasyonu önerdi. Tek değişkenli modelde psikiyatri, acil
tıp veya dahiliye hekimi olmak; uzman olmak, çocukluk çağı cinsel
istismarı, kayıtsız ve korkulu bağlanma biçimleri, fonksiyonel nörolojik
belirti bozukluğunu temaruz olarak tanımlamayı yordamaktaydı. Çok
değişkenli modelde tek anlamlı yordayıcı psikiyatri uzmanlık dalıydı.
Sonuç: Nesnel olarak gözlenen anormal fonksiyonel nörolojik belirtiler
ve öznel bedensel belirtiler hekimlerde farklı tepkilere yol açıyor olabilir.
Acil serviste hekimlerin konversiyon bozukluğu tanı ve tedavi tercihleri,
kişisel özelliklerinden ziyade konversiyon bozukluğu konusundaki eğitim
eksikliğinden etkileniyor olabilir.